Phụ nữ đang thay đổi cuộc chơi an ninh mạng

[WhiteHat Team]

Trong nhiều năm, an ninh mạng thường được xem là lĩnh vực mang đậm màu sắc kỹ thuật và phần lớn do nam giới thống trị. Tuy nhiên, bức tranh này đang dần thay đổi khi ngày càng nhiều phụ nữ tham gia vào các vị trí quan trọng trong việc bảo vệ hạ tầng số, phát triển công nghệ bảo mật và xây dựng chiến lược phòng thủ không gian mạng trên toàn cầu.

Theo nghiên cứu của tổ chức chứng nhận an ninh mạng quốc tế ISC2, phụ nữ hiện chiếm khoảng 22% lực lượng lao động trong ngành an ninh mạng toàn cầu, dù tỷ lệ này đã tăng so với mức 17% chỉ vài năm trước. Một số báo cáo khác cũng ước tính tỷ lệ này dao động khoảng 20 - 25%, cho thấy ngành bảo mật vẫn còn khoảng cách đáng kể về giới tính.

Dù vậy, sự xuất hiện ngày càng nhiều của các nữ chuyên gia ở những vị trí lãnh đạo, nghiên cứu và giáo dục đang góp phần thay đổi diện mạo của ngành. Nhân dịp Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3, cộng đồng an ninh mạng Việt Nam và WhiteHat cùng nhìn lại những gương mặt nữ đang tạo ảnh hưởng đáng kể trong lĩnh vực an ninh mạng.
​

​

Jaya Baloo - Người chuẩn bị cho kỷ nguyên hậu lượng tử​

Trong cộng đồng bảo mật quốc tế, Jaya Baloo được biết đến như một trong những lãnh đạo an ninh mạng có ảnh hưởng tại châu Âu. Bà hiện là Chief Security Officer của Rapid7, từng đảm nhiệm vai trò CISO tại nhiều tập đoàn công nghệ và viễn thông lớn như Avast hay KPN.

Baloo đặc biệt quan tâm đến tác động của máy tính lượng tử đối với các hệ thống mã hóa hiện nay. Khi công nghệ lượng tử đạt đủ sức mạnh tính toán, nhiều thuật toán bảo mật phổ biến như RSA hay ECC có thể bị phá vỡ, buộc ngành bảo mật phải chuyển sang các phương pháp mã hóa mới.

Bà là một trong những tiếng nói thúc đẩy cộng đồng bảo mật chuẩn bị sớm cho kỷ nguyên post-quantum cryptography - các thuật toán mã hóa có khả năng chống lại sức mạnh tính toán của máy tính lượng tử.

Baloo từng phản ánh triết lý bảo mật ngày càng phổ biến trong ngành: An ninh phải được thiết kế ngay từ đầu thay vì vá lỗi sau khi hệ thống đã vận hành.
​

Solange Ghernaouti - Kiến trúc sư chiến lược phòng thủ mạng​

Ở góc độ chiến lược, Solange Ghernaouti, giáo sư tại University of Lausanne (Thụy Sĩ), được xem là một trong những chuyên gia hàng đầu thế giới về quản trị và chiến lược an ninh mạng.

Trong nhiều năm, bà nghiên cứu về phòng thủ không gian mạng, quản trị rủi ro và bảo vệ hạ tầng số quốc gia, đồng thời tham gia tư vấn cho các tổ chức quốc tế và chính phủ trong việc xây dựng chính sách an ninh mạng.
​

Uy tín của Ghernaouti còn được thể hiện qua khối lượng công trình học thuật đồ sộ. Bà là tác giả của hơn 25 cuốn sách và hơn 200 ấn phẩm chuyên sâu về công nghệ thông tin và an ninh mạng, nhiều trong số đó trở thành tài liệu tham khảo quan trọng trong lĩnh vực chiến lược an ninh mạng. Một số tác phẩm tiêu biểu có thể kể đến như Cyber Power: Crime, Conflict and Security in Cyberspace hay La Cybercriminalité, les nouvelles armes de pouvoir, cuốn sách từng giành giải Cyber Book Prize.

Theo Ghernaouti, các cuộc tấn công mạng hiện nay không còn đơn thuần là vấn đề kỹ thuật, bảo vệ không gian mạng đòi hỏi sự kết hợp giữa công nghệ, quản trị và chính sách công, đặc biệt trong bối cảnh các cuộc tấn công vào hạ tầng trọng yếu từ năng lượng đến tài chính ngày càng gia tăng.
​

Confidence Staveley - Nâng cao nhận thức chống tội phạm mạng​

Bên cạnh nghiên cứu và hoạch định chiến lược, giáo dục cộng đồng cũng là yếu tố then chốt trong cuộc chiến chống tội phạm mạng. Đây chính là lĩnh vực mà Confidence Staveley, chuyên gia bảo mật và doanh nhân công nghệ đến từ Nigeria, đang tạo ra ảnh hưởng đáng kể.

Năm 2023, bà được vinh danh với danh hiệu “Cybersecurity Woman of the World”, giải thưởng dành cho những phụ nữ có đóng góp nổi bật trong lĩnh vực an ninh mạng toàn cầu.

Staveley là nhà sáng lập CyberSafe Foundation, tổ chức phi lợi nhuận tập trung nâng cao nhận thức an toàn số và đào tạo kỹ năng an ninh mạng cho cộng đồng tại châu Phi. Một trong những sáng kiến nổi bật của bà là CyberGirls Fellowship - chương trình đào tạo và cố vấn dành cho phụ nữ trẻ muốn theo đuổi sự nghiệp trong ngành bảo mật.

Theo Staveley, trong bối cảnh tội phạm mạng ngày càng tinh vi, nhận thức của người dùng chính là lớp phòng thủ đầu tiên trước các cuộc tấn công.​

Khi phụ nữ trở thành lực lượng quan trọng của an ninh mạng​

Mặc dù phụ nữ hiện vẫn chiếm thiểu số trong ngành an ninh mạng, xu hướng này đang dần thay đổi khi ngày càng nhiều nữ chuyên gia giữ vai trò lãnh đạo trong các tổ chức bảo mật, doanh nghiệp công nghệ và chương trình nghiên cứu. Những cái tên như Jaya Baloo, Solange Ghernaouti hay Confidence Staveley cho thấy phụ nữ không chỉ tham gia mà còn đóng vai trò dẫn dắt trong nhiều lĩnh vực cốt lõi của an ninh mạng từ mật mã hậu lượng tử, chiến lược phòng thủ quốc gia cho đến giáo dục chống tội phạm mạng.
​